PHẤN TÍCH VÀI Ý NGẮN GỌN NỀN KINH TẾ "CỖ XE TĂNG ĐỨC"
Cổ xe tăng Đức là nước có nền kinh tế dựa vào sáng tạo và trí tuệ rất cao. Đức là nước có năng lực xuất khẩu lớn thứ 3 trên thế giới (tính theo quy mô sản lượng GDP của mỗi nước), với kim ngạch xuất khẩu chiếm gần 1/2 sản lượng GDP kinh tế của Đức (tức là ta cứ tính theo GDP của Đức cập nhật mà chia ra thì thấy năng lực xuất khẩu của Đức rất mạnh). Xuất khẩu chủ lực của Đức là: xe ô tô, thiết bị máy móc cơ khí, võ khí, các sản phẩm hóa học, máy tính và thiết bị điện tử, điện tử viễn thông,...Đó là chỉ cần trong trong tháng 11/2016, bất chấp kinh tế thế giới bất ổn thì Đức xuất khẩu đến 108,5 tỷ EUR, tuy nhiên nếu so với VN thì VN còn nghiện xuất khẩu hơn Đức rất nhiều. Mỹ cũng là nạn nhân lớn thứ 5 của Đức khi bị thâm hụt thương mại lên đến gần 60 tỷ $ trong năm 2016, nhưng tính theo quy mô GDP thì VN mới là quốc gia mà Mỹ chưa chú ý, đó là quốc gia VN này đạt thặng dư thương mại rất lớn với Mỹ. Tức là năm 2016, Mỹ bị thâm hụt thương mại với VN lên tới con số gần 29,4 tỷ $ (năm 2015 thì gần 31 tỷ $). Chủ yếu VN xuất khẩu giúp SamSung của Hàn Quốc.
Tuy xuất cảng mạnh, như Đức lại là nước bị thâm hụt thương mại lớn với Việt Nam, có lẽ ít ai biết. Trong năm 2015, kiểm kê trên thị trường chứng khoán New York, và thị trường chứng khoán Frankfurt của chỉ số DAX theo dõi hiệu suất đại công ty Đức thì cho thấy Đức nhập khẩu 990 tỷ $ (sai lệch +/-0,0073%). Đó chỉ xếp sau năng lực nhập khẩu của toàn khối EU, Mỹ, TQ, nhưng đứng trước Nhật Bản về quy mô hàng hóa nhập khẩu (tức là ta không so sánh về nhập khẩu trên GDP của mỗi nước mà so sánh nhập khẩu nhiều nhất của đó). Thực tế mắt xích của Đức mà đổ vỡ thì cả khối kinh tế dùng chung đồng EUR tan tành. Hãy nhớ rằng Đức là quốc gia xuất khẩu lớn và nhập khẩu cũng nhiều lên đóng góp cho sự sản xuất và tăng GDP của EU là rất lớn.
Nếu tính tổng dân số trong Liên minh châu Âu - EU (báo cáo của Eurostat) với 28 nước thành viên 508,45 triệu người vào năm 2015. Trong đó dân số Đức chiếm 82,18 triệu người. EU với sản lượng kinh tế cao nhất địa cầu, nếu tính số liệu mới nhất trong năm 2014 thì sản lượng GDP của 28 nước Liên minh châu Âu đạt được là 18.460,60 tỷ USD, chiếm 29,78% sản lượng GDP của nền kinh tế thế giới khi đó, thì Đức đóng góp 6,21% sản lượng GDP của nền kinh tế thế giới (năm 2014).
Khi chưa bị suy thoái kinh tế, thì năm 2008, bất chấp Cộng hòa Croatia chưa gia nhập khối EU thì sản lượng kinh tế của 27 nước EU khi đó vẫn đạt được mức cao hơn năm 2014 là 19.012,80 tỷ USD trong năm 2008 thì Đức vẫn là nước dẫn đầu trong khối EU này khi Đức đóng góp 3.752,37 tỷ $.
Hãy nhớ rằng, vào năm 1970, sản lượng GDP của Đức chỉ đạt 215,02 tỷ USD, và đến năm 2014, GDP của Đức tăng lên 3.879,28 tỷ USD, và là nền kinh tế lớn thứ 4 trên thế giới. Thực tế kinh tế Đức duy trì ngôi vị thứ 3 trên thế giới đứng trước TQ nhiều thập niên, và chỉ bị mất ngôi vị này vào quãng năm 2007-2008. Tốc độ tăng GDP hàng năm ở Đức tính trung bình từ năm 1992 đến năm 2015 là 1,32%, mức thấp tệ hại là âm -7,90% trong quý thứ hai của năm 2009.
Đối với GDP bình quân đầu người của toàn khối EU là 30.240,87 USD (Đức là 39.717,70 USD) trong năm 2014, tuy nhiên mức cao nhất là 30.550,70 USD trong năm 2008. Với GDP bình quân đầu người PPP thu được bằng cách chia tổng sản phẩm quốc nội của đất nước, được điều chỉnh bởi sức mua tương đương, bởi dân số của 508.200.000 cư dân EU là 34.658,38 USD (riêng Đức là 43.443,70 USD). Mức cao nhất là 35.012,58 USD vào năm 2008 và mức thấp kỷ lục 24.854 USD vào năm 1990, cũng là cách đây 25 năm, Đông và Tây Đức thống nhất. Nói chung về thu nhập GDP bình quân đầu người thì Đức vẫn thua Anh quốc, Hà Lan (Netherlands), Thụy Điển, Áo, và Luxembourg. Nếu tính năm 2015 thì GDP bình quân đầu người của Đức là 45.408 $ / năm; trong khi tính theo thu nhập PPP thì thấp hơn và chỉ đạt 44.188 $ / năm. Có nghĩa là trên thế giới có vài quốc gia hiếm hoi có mức thu nhâp PPP kiểu này thấp hơn GDP bình quân đầu người như Đức, đó là Nhật, UK, hay Vương Quốc Anh,....
Trong 28 nước EU (có lẽ còn 27 nước vì UK ra đi) này thì mức tín nhiệm trung bình mà các cơ quan thẩm định tài chính như Moody's, Fitch Ratings, Standard & Poor’s xếp ở mức hạng thì Đức là ba chữ A hoa là AAA, mức khả tín đáng tin nhất. Ngoài Thụy Điển (Sweden), Luxembourg, Denmark, Thụy Điển, Na Uy (hay Norway), Hà Lan,...cũng cùng mức AAA.
Khi cuộc khủng hoảng nợ nần chồng chất tại Âu châu thì duy nhất nước Đức chủ nợ lớn nhất của Hy Lạp và là chủ đầu tư nhiều nước Âu châu, kinh tế Đức vẫn không hề hấn gì tác đọng suy thoái. Trước ấy, những nước có mức sống cao, mức nợ thấp, xếp hạng khả tín đáng tin cậy AAA của các tổ chức xếp hạng tín nhiệm thì các nước lần lượt bị hạ thấp mất ba chữ AAA là Phần Lan rơi hạng mất ba chữ AAA (dễ kiểm chứng cho thương hiệu điện thoại di động NOKIA từ đỉnh cao rơi xuống vực), rồi đến Bỉ, Pháp, bị đánh sụt tín nhiệm.
Đức hiện nay có khối dự trữ vàng lớn thứ 2 trên thế giới với 3.377,90 tấn vàng, đó là chỉ xấp sau Mỹ với 8.133,5 vàng, như Đức số vàng tích trữ lại lớn hơn cả kho vàng dự trữ của Qũy Tiền tệ Quốc tế - IMF khi kho vàng của IMF chỉ có 2.814 tấn vàng. Tuy nhiên dự trữ vàng của Đức từng đạt mức cao nhất là 3.468,60 tấn vàng là vào trong quý thứ hai của năm 2000. Từ thống kê đó cho thấy, số vàng tích trữ của Đức thật đáng ngại, so với 8.133,46 tấn vàng tích trữ của Mỹ. Do đó, khi chưa có đồng EUR thì đồng Mác Đức (German Deutsche Mark: DEM) thì đồng bạc Mác Đức rất được thị trường tài chính quốc tế ưa dùng. Nếu bây giờ đồng EUR có sụp đổ thì Đức vẫn ung dung không hề nao núng, nếu cần họ sẽ lưu hành lại đồng Mác Đức của họ. Thậm chí còn dễ hơn là dùng đồng EUR trong chính sách tiền tệ của họ. Đức có dự trữ ngoại tệ không nhiều, chỉ có 176 tỷ EUR.
Hiện nay báo cáo của Deutsche Bundesbank, nợ nần của chính phủ Đức lên 1.816 tỷ EUR. Thực tế Đức là nước có tỷ lệ nợ phần trăm theo GDP rất cao. Tuy nhiên, đa số các khoản nợ đó là nợ của dân chúng, nên Đức không bị áp lực trả lãi cao khi vay. Lợi suất trái phiếu bằng ngoại tệ của Đức (xem như đồng EUR) để vay vốn cho các chính phủ phản ánh kỳ vọng lạm phát và khả năng các khoản nợ sẽ được hoàn trả cực thấp là 0,46% (nếu Đức bây giờ phát hành trái phiếu kỳ hạn 10-năm).
Về tài chính, hãy nhớ rằng, tỷ lệ lãi suất chuẩn của Đức được thiết lập bởi Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) hiện nay ở mức 0,00%. Lãi suất cho vay của ngân hàng là tỷ lệ trung bình của lãi được tính vào các khoản vay của các ngân hàng thương mại cho các cá nhân và các công ty tư nhân chỉ ở mức 2,48%, chi phí vay của Đức thấp hơn cả chi lãi lãi cho vay của Mỹ đến 1,16%. Vì hiện nay lãi suất mà các ngân hàng thương mại cho vay ở Mỹ là 3,64%
Đức có thị trường chứng khoán lớn của thế giới, là nơi thu hút vốn đầu tư của các đại gia dầu lửa vùng Vịnh giàu sụ. Chỉ số DAX, là chỉ số chuẩn cho thị trường chứng khoán Đức. Chỉ số DAX chuyên theo dõi các hoạt động của 30 cổ phiếu khổng lồ của các đại công ty Đức thuộc nhóm "blue chip" được giao dịch trên thị trường chứng khoán Frankfurt, nó đại diện cho khoảng 80,5% của giá trị vốn hóa thị trường niêm yết tại Đức. Ngoài ra Đức còn đóng vai trò tham gia lèo lái của chỉ số Euro Stoxx 50 là chỉ số thị trường chứng khoán lớn mà theo dõi hiệu suất của 50 công ty "blue-chip" dựa của 12 nước khu vực đồng EUR, gồm: Đức, Pháp, Áo, Bỉ, Phần Lan, Hy Lạp, Ireland, Italy, Luxembourg, Hà Lan, Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha. Euro Stoxx 50,...
Nếu phân tích ra có lẽ cũng không bao giờ hết, mà tôi kết luân hay mở bài phân tích vẫn là thói quen phân tích dựa vào chứng khoán, vì nhiều người hay thắc mắc như vậy khi phân tích thị trường hay nền kinh tế nước nào thì bà Phương Thơ cũng phân tích đến thị trường chứng khoán lên hàng đầu, đó là như tôi nói không một quốc gia nào phát triển tột cùng mà không có thị trường chứng khoán mạnh cả. Chỉ có những quốc gia nghèo đói và lạc hau họ mới có thì trường chứng khoán kém cỏi và vốn vay phụ thuộc vào tín dụng cấp phát của ngân hàng, như trường hợp của VN. Đó là tôi chưa phân tích về việc Tây Đức gánh vác rất tốn kém tiền bạc khi sáp nhập Đông Đức cộng sản nghèo khó xưa kia, nếu không bị chia cách đất nước có lẽ Đức bây giờ đang giằng co với Nhật về ngôi vị nền kinh tế lớn thứ 3 thế giới.
Về phân tích vài đại công ty Đức, cụ thể tôi lấy ví dụ là hãng xe hơi khổng lồ của Đức Volkwagen - VW đã lần đầu tiên vượt qua Toyota Motors để trở thành hãng xe lớn nhất thế giới trong nửa đầu của năm 2015. VW của Đức đã từng mất gần 30 tỷ USD vốn hóa thị trường, tức khoảng một phần ba tổng số vốn hóa trước đây sau khi thừa nhận rằng hơn 11 triệu xe đã được cài đặt phần mềm cho phép họ đánh lừa kiểm tra khí thải động cơ diesel tại Mỹ và một số nước giá cổ phiếu tại Mỹ mà Volkswagen AG (VLKAY:OTC US), bạn đọc thực hành và tham khảo cổ phiếu để trắng ở đây: stockcharts.com/h-sc/ui?s=VLKAY hiện đang ở mức 32,09 $, vốn hóa thị trường hiện tại là 47,3 $ trên thị trường Mỹ. Tại thị trường chứng khoán Frankfurt thì Volkswagen Group (ETR: VOW3) niêm yết bằng đồng EUR thì vốn hóa thị trường hiện có gần 75 tỷ EUR.
(*) Kết luận sau cùng là VN có lẽ đến khi trái đất này khi bị mặt trời nuốt trái đất thì may ra mới đuổi kịp Đức, khi mà cả nền kinh tế VN như tôi hay cảnh báo là chỉ biết nghiện đầu tư vào bất động sản, toàn là thứ tài sản không có sáng tạo rất độc hại khiến cả nền kinh tế cứ dồn tiền vào thứ tài sản không thể xuất khẩu thu ngoại tệ được cho đất nước, và còn hay gây ra nợ xấu ngân hàng rồi chuyển qua nợ công khi kinh doanh lỗ lã và canh chừng lãi suất suất cho vay, nên triệt tiêu mọi thứ trong sáng tạo ngành công nghiệp khác.
