Có nhiều điều khá bi hài là có bạn đọc đang giảng dạy khoa QTKD ở Sài Gòn hoang mang thắc mắc với tôi rằng, xin trích: “Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa công bố dự thảo thông tư hướng dẫn thực hiện một số điều của nghị định về quản trị công ty. Theo đó, chủ tịch hội đồng quản trị (CTHĐQT) công ty đại chúng không được kiêm nhiệm chức danh giám đốc (CEO).”. Trong đó người ta lý luận tại Mỹ và Âu châu có các tập đoàn công ty Mỹ từ tài chính ngân hàng cho đến các đại công ty công công nghiệp Mỹ-EU họ cũng tách bạch chức năng chủ tịch hội đồng quản trị không được kiêm nhiệm chức vụ khác,…
Ôi thôi tôi trả lời như thế này nhé, đó là xưa kia tôi vẫn bảo lưu kết quả là khi nào cái ông Chủ tịch Vũ Bằng (State Security Commission of Vietnam- SSC, tức là Ủy ban Chứng khoán Nhà nước) này cần phải rời cái ghế Chủ tịch SSC đó hoặc phải đuổi cổ khỏi cái ghế đó đi thì may ra TTCK VN mới được nâng đỡ và nâng hạng, chứ tôi tiết lộ là thị trường quốc tế thì coi khinh cái ông Vũ Bằng này, chuyên môn không có, học hành rất đáng nghi và đáng ngờ là “tiến sĩ”, và ông này ngồi cái ghế này quá lâu.
Kinh nghiệm trước đây của Vũ Bằng nếu ai theo dõi kỹ là vào ngày 12/3/2007 - Chỉ số VN-Index xác lập mức đỉnh cao nhất kỷ lục của nó là 1.170,67 điểm, rồi đến phiên giao dịch tuần đầu tiên của tháng 12/2008 nó rơi xuống dưới 300 điểm khi chỉ còn 299,68 điểm thì Vũ Bằng – Chủ tịch SSC này có những phát biểu phân tích của một kẻ “không có học hành và kinh nghiệm” khi tham gia giải cứu thị trường chứng khoán VN cùng với siêu Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh Vốn Nhà nước – SCIC, tôi thì cứ lầm tưởng là sau vụ bể bóng cổ phiếu đó ông Vũ Bằng là đã bị đuổi ra khỏi cái chủ tịch SSC này rồi chứ, vậy mà gần 10 năm sau vẫn còn bám cái ghế đó thì đúng là mỉa mai là các thị trường chứng khoán khác đi sau VN cả chục năm thì nay họ khá hơn VN thì không có gì lạ.
Trước hết về bối cảnh hồ sơ mà người ta hay so sánh VN với Mỹ, đó là như tôi hay nhắc, khi mình chưa hiểu Mỹ cái gì thì chớ dại dột đi so sánh họ, không thì người ta bảo là mình ngu, học tiến sĩ tại chức mua bằng.
Hãy nhớ rằng, hiện nay Tổ hợp ngân hàng đầu tư lừng danh của thế giới là Goldman Sachs (NYSE: GS), đó là họ còn có quản trị là kiêm nhiều chức vụ như: Harvey Mitchell Schwartz - Chief Financial Officer & Executive Vice Presiden (Giám đốc Tài chính và Phó Chủ tịch điều hành).
Trong khi ngân hàng lâu đời nhất nước Mỹ có tuổi đời cả 2 thế kỷ 17 năm kinh nghiệm là JPMorgan Chase (NYSE: JPM), tức là cũng với GS thì JPM cũng đồng thời niêm yết trên sàn Dow Jones là ngân hàng to lớn nhất thế giới về vốn hóa thị trường cũng như năng lực quản lý tài sản và cho vay. Đó là cấp lãnh đạo của JPMorgan Chase đang kiêm nhiệm nhiều chức vụ chẳng hạn: Jamie Dimon - Chairman and Chief Executive Officer (Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc), thậm chí là Chairman, CEO and President.
Bank of America (NYSE: BAC) thì có Brian Moynihan - Chairman and Chief Executive Officer (Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc – BAC).
Tập đoàn công nghiệp hàng không vũ trụ Mỹ là Boeing (NYSE: BA) thì nhân vật chóp bu Dennis Muilenburg kiêm nhiệm nhiều chức danh đầy thế lực và uy lực như chức vụ Chairman, President & CEO,…
Kết luận của tôi là thật bất ngờ là hễ tại VN cứ ông bà nào từ cấp lãnh đạo cao cấp nhất cho đến giám đốc ĐHQG rồi chuyên gia kinh tế tài chính hàng đầu, rồi bộ trưởng ban bộ là dù họ hay nói là đi học văn bằng tiến sĩ ở Mỹ mà học văn bằng Harvard University cấp bằng, vậy mà họ nói tiếng Anh thì ngọng, không biết nổi một mã chứng khoán trên sàn S&P 500, nhưng hay phân tích so sánh Mỹ, EU,…Có lẽ so sánh như vậy cho nó oách là ta đây ta học ở Mỹ biết Mỹ, nhưng thực tế là ngu, chả biết gì nên cứ luẩn quẩn cải cách và học tập thiên hạ thật là phẫn nộ là họ cứ mang người dân và doanh nghiệp ra thí nghiệm, hậu quả thấy rõ là ra toàn những chính sách, thông tư ở trên sao Hỏa rơi xuống.