Từ khóa ăn khách nhất trong ngày tại VN được hàng triệu người quan tâm, và rất nhiều người gửi link và tin nhắn cho tôi phân tích đó là: “Hiệp hội xăng dầu: Thuế xăng tăng lên 8000 đồng/lít là điều đương nhiên, vì đó là trách nhiệm của một công dân với đất nước!”.
Trước hết tôi hay giật mình là câu nói kinh điển được trích dẫn trên phương tiện truyền thông báo chí nhà nước, xin trích nguyên văn của ông Phan Thế Ruệ - Nguyên Thứ trưởng Bộ Thương Mại, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam rằng: “Việc tăng thu của thuế môi trường thì các nước người ta đều làm cả. Ví dụ 20% thuế nhập khẩu, nếu thuế giảm về 0% thì anh phải tìm chỗ để bù vào đó. Đó đơn giản là trách nhiệm của công dân đối với Nhà nước”.
Ôi thôi tôi lại hay mỉa mai là người nhà ở VN có câu nói “sống lâu lên lão làng”. Đó là những kẻ đã hết trách nhiệm là đã về hưu rồi thì nên rút lui, đừng làm chuyện hài hước gây trò cười cho thiên hạ. Kể cả công Trương Đình Tuyển, một quan chức Bộ trưởng Bộ Thương mại của VN cũng đã hết trách nhiệm của mình rồi, nhưng vẫn hay tham gia diễn đàn hội thảo và thò bàn tay vào can thiệp vấn đề kinh tế ngoại thương của VN, nó rất vô duyên và lệch lạc là gây khó chịu cho người đang đương chức vụ đó nên cần lịch sự là im miệng lại và tránh nói ra là ngươi ta lại nói khi đương chức thì sao không hơn người khác mà làm đi, đến khi về hưu thì hay dạy đời người khác. Đó là hành vi bỉ ổi và thô thiển nhất trong ứng xử.
Về hồ sơ giá xăng dầu tại VN có lẽ tôi đã hay so sánh nhiều lần rồi lên không nhắc nữa.
Tuy nhiên tôi vẫn nhắc lại là trong 10 nước ASEAN, có lẽ tôi không nhắc tên 10 nước đó thì ở VN ai cũng biết thì VN là tam cường trong 10 nước là lái buôn khai thác dầu thô đem bán nhiều nhất, đó là chỉ xếp sau Indonesia (thành viên OPEC), Malaysia. Tất nhiên hai xứ bán xăng siêu rẻ để thúc đẩy lợi tức cho doanh nghiệp và dân chúng cũng như thu hút khách đầu tư nhờ chi phí vận chuyển rẻ do giá xăng rẻ. Đó là Indonesia đang bán xăng lẻ không thay đổi kể từ tháng Tư cho tới nay là họ chỉ bán xăng có khoảng 0,48 $ / lít thôi. Malaysia thì bán xăng lẻ 0,51 $ / lít xăng, đó là mức khá cao do tỷ lệ nợ trên GDP của họ đã phình ra. Vì năm 2016 họ chỉ bán xăng lẻ trung bình là 0,42,5 $ cho chi phí 1 lít xăng thôi. Hãy nhớ rằng Malaysia cũng chỉ bán lẻ giá xăng đắt nhất mọi thời đại của là chỉ có 0,66 $ / lít xăng là rơi vào tháng 12/2013.
Đối với VN có vẻ trong hồ sơ phân tích kinh tế mà tôi lưu trữ xưa kia khi phân tích về khối kinh tế về 10 nước ASEAN này thì VN từng bán xăng lẻ bình quân cho cả nước mức giá cao nhất của họ là 1,18 USD / lít xăng vào tháng 6/2014. Nó có thể cao hơn nữa. Đó là điều kỳ lạ là nó trùng hợp đến việc mấy tháng sau, tức là vào tháng 11/2014 - Bộ Tài chính VN tuyên bố đã phát hành thành công trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 10 năm ra thị trường vốn quốc tế để huy động vốn 1 tỷ USD, mà theo diễn giải của Bộ Tài chính là: "mức lãi suất cố định 4,8%/năm, thấp hơn mức dự kiến là 5,125%/năm". Đó là hiện tượng rất đáng nghi và đáng ngờ mà giới đầu cơ hay nhòm ngó, đó là VN hết tiền, dù vẫn có dự trữ ngoại, nhưng không phải họ cất trong ngăn kéo sẵn có mà có thể họ đem đi đầu tư kiếm lời là không thể kéo ra được thanh khoản ngay được lên họ phải tăng giá xăng mạnh lên và phát hành giấy nợ đi vay để bù thiếu hụt vào đó.
Về hồ sơ GDP các nước thì WB họ chưa cập nhật năm 2016, cho nên đối với VN, quốc gia này đang có khoản nợ chính phủ so với tỷ lệ phần trăm lên tới 58,3% so với cái GDP 193,6 tỷ $ (cho là 194 tỷ $). Có lẽ tính cho cái cái tỷ lệ nợ kiểu này năm 2016 thì nó đã vượt xa rồi, có lẽ là ít nhất trên 64% trở lên. Đó là có thể cao gần gấp đôi so với năm 2008, khi nợ chính phủ theo phần trăm của VN khi đó chỉ có 39,4% mà thôi. Ôi thôi cái khoản nợ này nó rất quan trọng, đó là các quỹ thị trường và giới đầu tư họ hay theo dõi khoản nợ này mà để mà tăng giảm chi phí lãi suất đi vay của quốc gia đó. Nếu thấy rằng khoản nợ này cao thì giới đầu tư và quỹ thị trường tiền tệ hay các tổ chức tài chính họ sẽ tăng lãi suất lên cho các khoản vay. Còn nếu khoản nợ này thì chi phí đi vay rẻ.
Cho nên việc VN tăng giá xăng dầu vào đó là điều khó tránh khỏi, đó là tôi nghi ngờ họ đang phải nợ và trả lãi quá lớn, và thiếu hụt ngoại hối cho thanh toán ngoại thương.
Tôi chắc chắn rằng chả ai muốn tăng giá xăng dầu lên cả, vì tại VN chi phí vận chuyển đường bộ và đường vận tải như tôi tính, dù nó chỉ mang tính chất cá nhân, đó là tôi khẳng định chi phí này của VN rất đắt đỏ so với các nước khác dù tôi chỉ lướt qua hồ sơ của VN công bố là thấy ngay ra bất lợi này cho VN vì sẽ kém thu hút khách đầu tư khi phí tổn vận chuyển từ đường biển lẫn trên bộ là quá cao.
Cho nên đừng gào thét là vì sao VN nhân công rẻ mà kém thu hút khách quốc tế đầu tư là vậy? Bây giờ manh nha tăng giá xăng dầu cao hơn TQ nhiều cent thì đừng nghĩ mình phải cách mạng 4.0 hay gì đó nữa, vì có ai đầu tư vào đó đâu mà mơ hồ lệch lạc sảng. Hãy nhớ rằng đừng so sánh Thailand bán xăng lẻ đắt, đó là bởi vì họ đã tính hết háo đơn vào đó như bảo trì bảo dưỡng đường bộ là ít có trạm thu phí cũng như giá xe gắn máy, xe hơi của họ bán rẻ gấp đôi giá ở VN thậm chí là 1/3 giá cũng có.
Đúng là bất hạnh cho người VN họ không thiếu bất cứ thứ gì để phát triển kinh tế, nhưng do kém cỏi chuyên môn và mù quáng đeo đuổi cái nền kinh tế quái thai “kinh tế thị trường định hướng XHCN” thì dành chịu thôi.