Ở VN, đó là quốc gia có chuyện rất lạ là khi làm quan chức cấp cao như từ cấp bộ trưởng, cấp thống đốc ngân hàng trung ương và cấp cao hơn nữa thì người ta ít khi nào từ chức hay thôi chức mà họ luân chuyển công việc hoán đổi ghế và làm công chức hay quan chức cho tới khi không thể làm được họ mới chịu thôi.
Trường hợp dễ thấy nhất là hai ông cựu thống đốc NHNN là Nguyễn Văn Giàu và Nguyễn Văn Bình. Trường hợp ông Nguyễn Văn Giàu lên làm thống đốc NHNN VN trong tháng 8/2008 và kết thúc nhiệm kỳ cũng tháng 8/2011 thì thành tích tệ nhất trong các thống đốc nhiệm kỳ NHNN VN kể tư khi VN gia nhập WTO. Đó là thành tích của ông này gây ra lạm phát chính thức của cả năm 2008 là 19,89% (dù rằng khi đó VN đã được hưởng sự tích lũy dự trữ ngoại hối rất lớn so với tỷ lệ phần trăm GDP là 99,13 tỷ $, đó là dự trữ ngoại hối năm 2008 của VN lúc đó được gần 24,2 tỷ $, nó đã có sẵn từ những năm trước). Vậy mà ông này khi làm hết nhiệm kỳ (có lẽ bị bãi nhiệm vì gây ra hậu quả quá nghiêm trọng cho hệ thống tìa chính ngân hàng ở VN). Lý do đến năm 2010 chỉ chưa đầy 2-năm làm thống đốc ông Giàu này đã gây ra sự tổn thất nghiệm trọng cho kinh tế của VN và hệ thống tài chính ngân hàng chao đảo, dự trữ ngoại hối năm 2010 xuống mức thấp tệ hại, nếu không muốn nói là cạn tiền là chỉ còn 12,9 tỷ $, và VN phải lật đật phát hành trái phiếu quốc trái để đi vay trên thị trường Singapore để huy động 1 tỷ USD cũng có hạn kỳ 10 năm và lợi suất trái phiêu là 6,755% (thực tế là phải trả thêm tiền lãi tới lên tới 6,955%/năm) vì sự xuống cấp nghiêm trọng của hệ thống tài chính ngân hàng và nạn lạm phát phi mã. Đó là năm 2010 nạn lạm phát của VN ước đoán cả năm là gần 12% (thực tế là cao hơn rất nhiều).
Tôi thì ngạc nhiên là dưới thời ông Nguyễn Văn Giàu làm thống đốc thì VN được hưởng nhiều ưu điểm rất thuận lợi là hầu hết giá cả hàng hóa của VN xuất khẩu liên quan đến ngoại thương đều có giá và tăng giá cao trên thị trường giao dịch hàng hóa thế giới cộng với tiềng nhiều và rẻ lãi suất đồng USD giảm về gần như 0% là 0,25%. Tiền kiều hối đổ vào VN liên tục tăng so với tỷ lệ GDP của VN. Vậy mà không hiểu làm sao ông này khi bị thôi chức thống đốc (thực chất là bị cách chức, vì lẽ ra ông ta sẽ ngồi thêm 1 nhiệm kỳ nữa) và bây giờ còn leo lên chức Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội sau khi rời chức. Đã dốt nát tư duy quản lý kém về hệ thông tài chính ngân hàng mà còn tiến chức và được trao nhiều huân chương thế mới hài hước. Đó là bởi vì Nguyễn Văn Giàu làm chức thống đốc NHNN thì bị các tổ chức tài chính quốc tế nhắc nhở nhiều nhất và mức tín nhiệm của VN bị đánh sụt đến một cấp chuẩn.
Đối với Nguyễn Văn Bình cũng vậy, dù phải là người dọn dẹp đống đổ nát nợ xấu ngân hàng của Nguyễn Văn Giàu. Nhưng Nguyễn Văn Bình khi làm thống đốc NHNN VN thì được quốc tế đánh giá là một trong những ông thống đốc ngân hàng trung ương tệ hại nhất thế giới, dù khá hơn Nguyễn Văn Giàu, là Nguyễn Văn Bình có công là đã giỏi thành tích che giấu về sự đổ nát của hệ thông NHNN và là người có bàn tay thép giỏi vét tiền của dân chúng cứu nguy cho hệ thống ngân hàng tại VN khỏi bị sụp đổ, và ông này cũng là tội đồ gây ra sự giảm giá tài sản của người dân VN nặng nhất, và cũng lả ông thống đốc ranh ma nhất và bị dân chúng VN ghét nhất. Thực tế làm giảm giá tài sản quốc gia là nguy hiểm nhất nếu tính rộng hơn thì gây ra thiệt hại rất lớn dù họ có cứu được thiểu số nhóm lợi ích và cứu hệ thống ngân hàng. Nguyễn Văn Bình khi rời/dời chức đã vẫn còn để lại một núi nợ xấu khổng lồ cho hệ thống tài chính ngân hàng ở VN, người ta nghi ngờ tiền ngân sách bơm vào cứu những ngân hàng 0 đồng cũng rất lớn.
Vậy mà ông Bình vẫn tạ chức, dù làm chức Trưởng ban Kinh tế Trung ương không có tiếng là ngồi chơi uống trà, nhưng ông Bình vẫn được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng, thậm chí là vào được bầu vào Bộ Chính trị, đủ để ông Bình sẽ tiến chức cao hơn khi thoát khỏi cái ghế Trưởng ban Kinh tế Trung ương.
Đúng là rất khó hiểu, ở nước khác bất cứ quan chức nào đã ngồi cái ghế đó rồi khi rời chức là hết còn được làm những chức vụ liên quan đến vấn đề chuyên môn đó nữa, như kinh tế tài chính mà hai ông cựu thống đốc đầy tai tiếng Nguyễn Văn Giàu và Nguyễn Văn Bình. Đó là phải chấm dứt sự nghiệp của họ, hoặc họ phải tự hiểu lòng tự trọng của họ là không thể bám quyền bám ghế vào đó nữa, vì đã gây ra sự mất ổn định và niềm tin là bị quốc tế đánh giá tín nhiệm kém, cộng với sự không có tín nhiệm của công chúng thì không nên làm chức vụ gì hết.
Đối với chức Thống đốc, hay Chủ tịch Federal Reserve System hay Hệ thống dự trữ liên bang (FED), hay hệ thống ngân hàng trung ương các nước khác khi họ rời chức vụ rồi là họ rất ít khi nào quay sang làm nhiệm vụ chức vụ khác tương đương như chức Bộ trưởng Bộ Tài chính,…dù họ vẫn còn tín nhiệm rất cao.
Thậm chí câu chuyện hiệu ứng Đinh La Thăng, đó là ngay cả đồng chí của họ ngang nhau là có buộc nhau gây ra lỗ lã nhiều tỷ $, nhưng cũng về làm Phó trưởng ban Kinh tế Trung ương thì đúng là chuyện lạ là khó ai tin được để mà nói người ta nghe nữa, vì đã mất hết tín nhiệm rồi còn đâu, kể cả ông TBT Trọng này cũng vậy.